FeaturedKIBRISVOİ Özel Haber

 ‘Kıbrıs’ta siyasi çözüm zaruridir ve siyaset üstü tutulması gerekir’

Cumhuriyetçi Türk Partisi Girne Milletvekili Fikri Toros Voice Of The Island’a konuştu. Toros, hükümetin kurulduğu günden günümüze kadar yaptığı çalışmalarla, meclis komitelerinin yaptığı çalışmalarla ve Kıbrıs sorunundaki son durumla ilgili değerlendirmelerde bulundu. Şu an mecliste çok üretken bir komite yapısının bulunduğuna dikkat çeken Toros, bunun daha önce görülmemiş bir şey olduğuna vurgu yaptı. Kıbrıs konusu hakkında da görüşlerini dile getiren Toros, “Savaşlar, siyasi ihtilafın devamı bizi bu noktaya getirdi. Bu kabul edilemez ve sürdürülemez” diyerek, Kıbrıs’ta siyasi çözümün zaruri olduğunu ve siyaset üstü tutulması gerektiğini kaydetti.

Tünay MERTEKCİ

Hükümetin bugüne kadar yaptığı çalışmalar hakkında neler söylemek istersiniz?

Fikri Toros: 7 Ocak 2018 seçimlerinden sonra mecliste yer alan 6 parti arasındaki 4 parti ortak paydalarının çok büyük olduğunu tespit ettiler ve ülkenin bir kere daha Ulusal Birlik Partisi iktidarına bırakılamayacağını idrak ettiler. Farklı siyasi görüşleri olmasına rağmen bu ortak paydada buluşup adeta bir toplumsal sorumluluk aldılar. Olay böyle başladı. Siyasi tarihimizde ilk kez 4 partinin oluşturduğu bir koalisyon oluyor. Kendi idealist çizgileri doğrultusunda fevkalade başarılı ilerlediklerini değerlendiriyorum. Evet, halkın beklentileriyle kıyaslandığında belki de tam beklenen hızda bir performans icra edilmemiştir. Bununla da empati kurabilen birisiyim ben. Fakat unutulmasın ki bu hükümet kurulduğunda ve görevi devraldığında, bir bütçesi yoktu. Bütçe Mart 2018’de meclisten onaylandı ve yürürlüğe girdi. Daha sonra da yerel seçimler, Türkiye’deki durum ondan sonra Türk Lirası’nın değer kaybetmesi ve onunla birlikte gelen finans krizi, finans krizini takiben gerek sabit gelirli vatandaşın gerekse işletmelerin girdiği bir ekonomik girdap yaşandı derken günümüze geldik.

“On yıldır raflarda tozlanan yasaları alıp hızlıca geçiriyoruz”

Dolayısıyla “Çok uzun süre iktidarda olduk ve tüm enerjimizi vermemize rağmen başarısız olduk” gibi yorumlara asla iştirak etmiyorum. Bu hükümetin daha doğrusu koalisyon ortaklığının başarıları sadece hükümette değil aynı zamanda meclisin komitelerinde de görülüyor. Daha önce emsaline rastlanmayan hızda ve sayıda yasa yapıyoruz. Çok üretken bir komite yapımız var şu anda mecliste. Bu da geçmişe kıyasla daha önce görülmeyen bir şey. En yoğun gündemi olan komitenin başkanı olarak size ben söyleyebilirim ki; on yıldır raflarda tozlanan yasaları alıp hızlıca geçirmekteyiz. Yarısını da oy birliğiyle geçirmekteyiz. Muhalefetin de güzel ve yapıcı bir işbirliği vardır. O yüzden bu farklılıklar görmek çok önemlidir.

Kıbrıs konusunda gelinen aşamayı nasıl değerlendiriyorsunuz?

Fikri Toros: 1963 yılından beridir kendi ülkemizde tecrit edilmiş konumda bir toplumuz. Bu tecrit edilmişlik bizi çok yalnızlaştırdı, cılızlaştırdı. Bizi sosyal, kültürel ve ekonomik erozyona uğrattı. Biz, bugün maalesef kendi ülkemizde siyasi eşit bir statüye sahip değiliz. Kendi ülkemizde tüm kazancımızı yatırdığımız toprağın tapusunun yasallığı tartışılmaktadır. Biz tüm dünyaya kapalı vatandaşı olduğumuz Avrupa Birliği müktesebatının dışında, dünyanın hiçbir ülkesiyle resmi ilişki kuramamış bir haldeyiz. Savaşlar, siyasi ihtilafın devamı, bizi bu noktaya getirdi. Bu kabul edilemez ve sürdürülemez. Eğer bunu sürdürmeye devam ederseniz sonuç er veya geç her gün gördüğümüz dikenli teller gibi trajik bir ortamın tekrarı olur. Ben bunları yaşamış birisiyim. Ben Ledra Palace Hotel yollarının cesetlerle kaplı olduğu günü gördüm. Bu ihtilafın devam etmesi bizi er geç bir gün tekrar bu noktaya getirecektir. Onun için Kıbrıs’ta siyasi çözüm zaruridir ve siyaset üstü tutulması gereken bir konudur. Tüm Kıbrıslı toplumların burada birleşmesi gerekmektedir.

“Bölünmüş olan bir ülkede refah ve güvenlik hiçbir zaman istikrarlı olamaz”

Kıbrıslı Rumlar kendilerini çok rahat olduklarını zannediyorlar. Belki ilk bakışta da öyledir. Ama siyaseti istikrarsız olan, güvensiz olan ve bölünmüş olan bir ülkede hiçbir zaman refah ve veya güvenlik istikrarlı olamaz. Bunlar tarihçeyle ilgili düşüncelerimdi. Sayın Anastasiadis ile Sayın Akıncı arasında tam dört sene önce çok yapıcı ve üretken çok ilerici vizyona sahip bir müzakere süreci başladı. 2017’nin Temmuzuna kadar devam etti. Daha önceki dönemlere kıyasla çok büyük bir yakınlaşma sağlandı. Kran Montana’da süreç başarısızlıkla sona erince genel sekreter farklılıklarımızı yarım bir sayfada özetleyebildi. Bu da onun teyididir. Şimdi ileriye bakmak lazımdır. Ben hiçbir zaman, hiçbir açıklamamda ona veya buna suçlama yapmamaya özen gösteriyorum. Her ne kadar suçlunun veya sorumlunun kim olduğu malum olsa da ileriye bakmak gerekir. Şu anda bana göre Kıbrıs Türk tarafının müzakerecisi durumunda olan Mustafa Akıncı’nın gerek Rum Toplumu gerekse uluslararası nezde yarattığı bir güven vardır. Tutarlılığıyla, yapıcılığıyla ve BM Parametrelerine bağlı federal çözüme olan odağı ile çok büyük bir güven kazanmış bir liderimiz vardır. Bunu ben değil Rumlar da söylüyor. Şimdi bu BM raporlarında Sayın Akıncı’nın birçok görüşü ve sürecin ilerisine yönelik görüşleri yer almıştır. Güven artırıcı önlemlerin ne kadar önemli olduğu ve potansiyelinin gerisinde kaldığı yer almıştır. Geçmişte olan müzakerelerin geçmişte kaldığı bundan sonra artık Kran Montana’dan başlayarak makul bir sürede kapsamlı bir siyasi anlaşmayla sonuç odaklı olması gerektiği vs. bunların tümü raporlarda yer almıştır. Sayın genel sekreterin görevlendirdiği Sayın Lute’un misyonu da bunu mümkün kılacak bir görev tanımıyla buluşturmaktadır. Geleceğe dair söylemek istediğim ise; biran önce bu görev tanımıyla ortak bir mutabakata varılmalı. Sayın genel sekreter bir tarih belirlemeli. O tarihe kadar adada taraflar arasında gerekli hazırlıklar yapılmalı. Gerek adada gerekse ada etrafındaki sularda mevcut ihtilafın olası bir gerginliğe sebebiyet vermemesi, bir an önce ortak kazanımlar doğrultusunda bir uzlaşıya varılmasını temenni ediyorum.

İki liderin son görüşmede aldığı kararlar hakkında ne söylemek istersiniz?

Fikri Toros: Eğer Kıbrıs Türk tarafı federal çözüm yönünde bu kadar ciddi, kararlı, tutarlı ve güvenilir bir pozisyonda olmasaydı bunların hiçbiri olamazdı. Çok inandığım bir şeydir bu. Güven artırıcı önlemler, nihai hedef olan BM parametrelerine bağlı federal Kıbrıs nihai hedefi yolunda, muhtelif duraklardan en önemlileridir. Dolayısıyla bunu fevkalade önemli bir dönüm noktası, bir durak olarak nitelendiriyorum. Hiçbir şekilde bu tür ilişkiler, bu tür işbirliği projeleri kapsamlı federal çözümü ikame etmez ve ikame etmeye yönelik de değildir. Federal çözüm hedefi doğrultusunda, toplumların günlük yaşamlarına dokunacak, onların sadece günlük yaşamlarına kalite sağlayacak değil, birleşik Kıbrıs’ın kendilerine ne tür sinerji kazanımlar getireceğini yaşamalarına hizmet edecektir. Sadece işitmelerine ve okumalarına değil.

“Güven artırıcı önlemlerin ne kadar önemli olduğunu en çok savunan kişilerden biriyim”

Onun için siyasi müzakerelere paralel olarak güven artıcı önlemlerin ne kadar önemli olduğunu 5 yıldan beridir en çok savunan kişilerden biriyim. Mobil telefon işbirliği projesini de tasarlayan ve geliştiren kişilerden birisiyim. Tüm paydaşlarla istişare eden ekibin içerisinde olan birisiyim. Bu modeli hep birlikte ürettiğimizi ve 2015’in sonunda iki lidere sunduğumuzu söylemek istiyorum. Bu modelin aradan 3 yıl geçtikten sonra kabul görmüş olmasına çok büyük memnuniyet duymaktayım. Keza aynı şekilde elektrik şebekelerinin kalıcı olarak birleştirilmesi de çok önemlidir. Bunun da yaratacağı etkinin fevkalade olumlu olacağını düşünüyorum. Çünkü enerji Kıbrıs adasında bir sıkıntıdır. Kirli ve çok pahalı bir enerji üretimi vardır. Dolayısıyla böyle bir sinerji ortaklık yenilenebilir ortaklığın önünü açacaktır.

Mayınların temizlenmesi anlaşmadan önceki son adımdır”

Diğer konu ise mayınların temizleneceği konusudur. Yani her iki tarafın dokuzar mayın bölgesini temizleyeceğini taahhüt etmesi de biliyorsunuz barış süreçlerinde dahil olmak üzere mayınların temizlenmesi anlaşmadan önceki son adımdır. O açıdan ben çok önemli buluyorum. Müthiş bir şeydir bu. Heyecanla bekliyorum. Temizliğe bizzat tanık olmak isterim orada bulunmak isterim. Tabii ki bu sanatçıların eserlerine atfedilen bu saygı bu önem de sosyokültürel değerimizdir aslında. O da çok güzel bir jest oldu. Önce sayın Akıncı böyle bir jest de bulundu ardından da Anastasiadis buna karşılık verdi. Bu güven artıcı önlemlerin karşılıklı olarak devam etmesini diliyorum. Bunlar uygulanmaya başlandığı zaman göreceksiniz ki aynen kapıların açıldığı gün gibi nasıl Kıbrıs değiştiyse ve o günden beri geri dönülmez bir yolsa bu da yeni bir dönüm noktası olacaktır. Süreci geri dönülmez bir yolda tutmaya devam edecektir. Buna yürekten inanan birisiyim. Lefkoşa’da daha fazla kapı açılması gerekiyor. İşbirliğini, dolaşımı ve kültürel mirası artıracaktır bunlar. Her kapı yeni bir etki yaratıyor.

Kıbrıs Türk Toplumuna çağrınız nedir?

Fikri Toros: Kıbrıs çözüm sürecini lütfen günlük siyasi görüşlerimizden ayrı tutalım. Her türlü siyasi görüşe saygı duyan, her türlü siyasi görüşteki insanlarla çok yakın arkadaş dost ve iş yapan birisiyim ben ve hepsine saygım sonsuzdur. Demokrasiye çok inanan birisiyim. Kıbrıs çözüm sürecini siyasetin üzerinde tutalım. Eğer Kıbrıs sorununun çözümünde toplum olarak birleşemezsek maalesef bu yok oluş riskimiz artarak devam edecektir.

“Göç hızımız artarak devam edecektir”

Göç hızımız artarak devam edecektir. Ekonomik olarak maalesef rekabet gücümüzü yitirmeye devam edeceğiz ve dünyanın her yerinde olduğu gibi karanlık bir toplum olacağız. Kendi vatanımızı sahipsiz bırakacağız. Sahiplenme duygusu gerekiyor. Bu sürece dört elle sarılmamız gerekiyor. Hiç kimse inanmasın ki biz birisine taviz veriyoruz. Bu tüm BM güvenlik Konseyi kararlarında tüm liderler arası mutabakatlarda Türkiye ile birlikte işbirliği içerisinde belirlediğimiz tüm politikalarda her zaman tutarlı olduk. Hiçbir zaman da karşılıksız bir taviz vermedik. Vermeye de niyetimiz yok ama toplumsal olarak bir bütün olmalıyız. Kıbrıs konusunu günlük siyasi yaşamımızın üstünde tutun.

Voice of the Island 2019

Etiketler

Benzer Haberler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Kapalı